Het loopt al jarenlang flink fout met het gevangenisbeleid in België.  Iedere justitieminister komt er wel af met een hervormingsplan voor justitie waarin ook de gevangenissen zijn begrepen, maar de problemen binnen de gevangenissen blijven aanslepen.  In tegenstelling tot Nederland voert België ook een bijna pure repressieve politiek wat resulteert in de bouw van nieuwe peperdure gevangenissen.

De gevangenistoestanden in België geraken, ook in het buitenland, hoe langer hoe meer bekend. 

Gedurende de afgelopen jaren waren er niet alleen de talrijke gevangenisopstanden waarmee gevangenen tegen hun rechteloosheid wilden protesteren. Ook de ontevreden gevangenisbewakers lieten in talrijke stakingen van zich spreken.

De wantoestanden binnen de Belgische gevangenissen die, in tegenstelling tot justitie met haar prestigieuze justitiepaleizen, bijna over geen middelen beschikken om de gevangenen te onderhouden, blijven echter verder aanslepen.

Sinds Minister van Justitie Wathelet is er nauwelijks iets aan het gevangenisbeleid veranderd terwijl iedere justitieminister met zijn ‘hervormingsplan voor de gevangenissen’ afkwam.  Dat was onder de ministers Stefaan De Clerck (CD&V), Tony Van Parys (CD&V), Marc Verwilghen (VLD), Jo Van Deurzen (CD&V) en Laurette Onkelinx (PS) niet anders.

Ook de nieuwe, oude justitieminister De Clerck spreekt over een ‘Masterplan’ en heeft het zelfs over een ‘gevangenisstructuur in humane omstandigheden’ terwijl hij de uitvoeringsbesluiten van de artikels 72 e.v. verder blijft blokkeren en zieke gevangenen slechts drie dagen voor hun vermoedelijk overlijden de gevangenis laat uitschoppen.

Zolang de wet Dupont die de rechten van de gevangenen had moeten regelen, niet wordt toegepast, zal er niets veranderen.

Dat weet Minister De Clerck ook wel maar die ligt niet wakker van een veroordeling meer of minder door allerlei europese instanties, nu dat België dank zij het geflirt van de Belgische Minister van Buitenlandse Zaken Karel De Gucht (VLD) met de Amerikaanse Minister van Buitenlandse Zaken Hillary Clinton en de afgesloten deal over de gevangenen uit Guantanamo, in de VN-mensenrechtenraad zetelt.

Er is dus niets aan de hand in de Belgische gevangenissen voor zover men Minister De Clerck mag geloven.

De Minister heeft er ook iets op gevonden om het negatieve beeld over de Belgische gevangenissen te verbeteren.

Hij organiseert af en toe een open-deur-dag in een gevangenis waar dat de camera’s van VTM op alles wat er correct uitziet, mogen inzoemen.

Dat was onlangs het geval voor de gevangenis van Brugge waar dat er zware wantoestanden heersen en er tal van zelfmoorden onder de gevangenen zijn waarvan de directie niets schijnt af te weten.   Er was onlangs zelfs een bewaker die waarschijnlijk deelnam aan de talrijke stakingen, die zelfmoord pleegde.

VTM liet in haar reportage over de gevangenis van Brugge een glimlachende directrice zien die een rooskleurig beeld ophing over het reilen en zeilen binnen haar gevangenis terwijl de gevangenen van de gevangenis van Brugge in de kou blijven staan en er binnen de gevangenis willekeurige tuchtmaatregelen en folterpraktijken worden toegestaan.

VTM liet in opdracht van Justitie ook een aantal zwaar bewaakte cellen zien die altijd open lijken.   Een gangster met een zwaar lidteken over zijn wangen zodat de TV-kijker kon vaststellen dat deze ‘op zijn plaats zat’, mocht een mooi woordje komen doen.  Er nog een stralende ondergaande zon boven de gevangenis aan toevoegen, verder inblikken en klaar was kees.

‘Positieve beeldvorming’ noemen ze dat in Vlaanderen…

De overheid gebruikte dergelijke ‘positieve beeldvormingstechnieken’ die bedoeld zijn om het grote publiek te desinformeren en te manipuleren, destijds al met sukses rond de psychiatrische instellingen in België alwaar het aantal zelfmoorden tengevolge van isoleren en mishandelen, op een bepaald moment niet meer te tellen waren.

Onlangs liet de Belgische justitie die haar gevangenissen volstompt met zieke gevangenen en mensen die hun proces dienen af te wachten (terwijl de Minister van Justitie zich beklaagt over de ‘overbevolking’  in de gevangenissen), een zware gangster vrij.   Dat gebeurde in afwachting van zijn proces…

Duizenden gevangenen zitten echter op hun electronisch toezicht of een psycho-sociale begeleiding te wachten zonder dat zij zelfs recht hebben op een verlofdag !  Elk dossier lijkt wel op een vijfjarenplan van justitie en de dossiers van de gevangenen worden door de PSD’s die de gevangenen zouden moeten begeleiden naar hun terugkeer in de samenleving, geblokkeerd.   Daarbij worden er zelfs medische dossiers achtergehouden zonder dat de geinformeerde Minister van Justitie daar werkelijk tegen optreedt.

De voorlopige vrijlating van de voornoemde gangster zal ongetwijfeld weer de klassieke reacties oproepen bij het grote publiek zoals ‘Kijk ze laten nu zelfs al zware gangsters vrij’.

Op die manier kan de Minister van Justitie dan weer aanwenden dat hij tégen de vrijlating van gevangenen is en dat iedere gevangene zijn straf moet uitzitten ‘omdat anders de indruk wordt gewekt dat er straffeloosheid bestaat’.  De Minister maakt zich met dergelijke woorden weer even populair en de vicieuze cirkel waarin het gevangenisbeleid verzeild is geraakt, blijft erdoor bestaan.

Door te blijven herhalen dat de gevangenissen ‘overbevolkt’ zijn, kan Minister De Clerck ook de nodige fondsen verwerven voor de bouw van nieuwe prestigieuze gevangenissen die door de burger, die getroffen wordt door de besparingsmaatregelen van zijn partij, moeten betaald worden.