De strijd tegen de Taliban en Al Qaeda woedt heviger, de opiumproductie was nooit groter en de lokale bevolking raakt gefrustreerd door de trage heropbouw van het land en de toenemende corruptie binnen het regime. Het is verre van duidelijk welke constructieve rol buitenlandse militairen in deze situatie te kunnen vervullen.
1. De recente beslissing om extra
Belgische militairen en F-16
gevechtsvliegtuigen naar Afghanistan te
sturen, zonder enig parlementair debat, is
eigenlijk niet te begrijpen en voor Pax
Christi Vlaanderen onaanvaardbaar.
Het niet consulteren van het parlement
bij het nemen van de belangrijke beslissing
om extra troepen en vliegtuigen naar
Afghanistan te sturen getuigt niet alleen
van weinig respect voor ons democratisch
stelsel, maar sluit bovendien een debat ten
gronde uit over essenti�le elementen waarmee
rekening gehouden moet worden bij elke
beslissing over het Belgische engagement in
Afghanistan.
Rekening houdend met de budgettaire krapte
op defensie, zal een uitbreiding van het
Belgische militaire engagement in
Afghanistan gepaard moeten gaan met het
terugschroeven van onze rol in andere
operaties zoals UNIFIL in Libanon. Terwijl
de meeste waarnemers het eens zijn over het
nut van UNIFIL in Libanon, is dit absoluut
niet het geval voor de rol van de NAVO in
Afghanistan.
Welke geloofwaardige bijdrage onze
militairen kunnen maken tot een veilig en
stabiel Afghanistan is helemaal niet
duidelijk. We keuren een Belgische
militaire aanwezigheid in Afghanistan niet
op zich af. We kunnen er echter enkel mee
akkoord gaan, indien dit noodzakelijk is om
de veiligheid en levensomstandigheden van de
Afghaanse bevolking te verbeteren. En dit is
duidelijk niet het geval. Daarom is de
beslissing om bovendien Belgische F-16�s te
sturen voor Pax Christi Vlaanderen zeker een
overhaaste beslissing en in deze
omstandigheden niet verantwoord.
2. De echte uitdagingen voor Afghanistan
zijn niet-militair van aard:
armoedebestrijding, promotie van de
mensenrechten en de situatie van de vrouwen
in het bijzonder, economische ontwikkeling,
heropbouw van de basisinfrastructuur,
corruptiebestrijding, capaciteitsopbouw van
de overheid en de strijd tegen de
opiumproductie.
De Verenigde Staten en de NAVO hebben
getracht hierop in te spelen door gebruik te
maken van Provinciale Reconstructie Teams (PRTs).
Dit zijn kleine militaire eenheden die
essentieel civiele taken op zich nemen zoals
de heropbouw van de infrastructuur of
essenti�le dienstverlening. Hierdoor
vervaagt het onderscheid tussen de militaire
operatie en de civiele hulpverlening,
waardoor het voor civiele organisaties veel
moeilijker werken wordt. En de PRTs zelf
blijken niet het wondermiddel te zijn
waarvoor men ze wil laten doorgaan, het
gebrek aan concrete resultaten op het
terrein zelf zijn hiervan het beste bewijs.
Het inzetten van zware militaire middelen is
niet de meest aangewezen manier om de acute
problemen van de Afghaanse bevolking op te
lossen. Een grootschalige militaire operatie
is nog nooit een efficiënt instrument
gebleken om een land duurzaam te
stabiliseren. Afghanistan blijft
ondertussen een fragiele staat met een
zwakke overheid, en blijft daardoor een
makkelijke prooi voor terroristische
netwerken.
Wij vragen daarom aan onze politici om
de moed te hebben niet mee te stappen in een
militaire logica die niet werkt. Belgi� moet
geen extra troepen naar Afghanistan sturen,
maar prioriteit geven aan civiele projecten
die de opiumproductie en de corruptie
aanpakken en de economische ontwikkeling van
het land stimuleren.
3. Een grondige evaluatie en bijsturing van
de totale strategie om Afghanistan te
stabiliseren - politiek, socio-economisch én
militair - is de absolute prioriteit. De
Verenigde Naties moeten opnieuw het
initiatief naar zich toetrekken.
Gezien de heersende instabiliteit en
onveiligheid blijft een goed omschreven
militaire aanwezigheid -we denken aan een
internationale politiemacht - wel aan de
orde ter bescherming van bovenstaande
activiteiten. De huidige ISAF operatie
(International Security Assistance Force)
onder leiding van de NAVO heeft echter alle
geloofwaardigheid verloren bij de lokale
bevolking en wordt beschouwd als een partij
in de burgeroorlog.
In plaats van slaafs de hard-liners binnen
de NAVO te volgen, moet België een serieus
debat ten gronde eisen over de strategie die
gevolgd moet worden in Afghanistan, en de
beslissing over het al dan niet sturen van
troepen afhankelijk te maken van de uitkomst
van dit debat. De NAVO-top in Boekarest
begin April is hiervoor de uitgelezen kans.
Ook binnen de VN-Veiligheidsraad moet Belgie
een gelijkaardige houding innemen wanneer de
verlenging van het ISAF-mandaat op de agenda
komt in het najaar.
België moet zich op het hoogste
internationale politieke niveau engageren
tot het uitwerken van duidelijke richtlijnen
en een taakverdeling inzake civiel-militaire
samenwerking in situaties zoals Afghanistan.
Namens de Algemene Vergadering van Pax Christi Vlaanderen
Jo Hanssens
Contactpersoon: Tim Bogaert, tim.bogaert@paxchristi.be
of Gio De Weerd 0474 900 836
Pax Christi
Italiëlei 98 A, 2000 Antwerpen
Tel 03-225 10 00, fax 03-225 07 99
paxchristi@paxchristi.be
www.paxchristi.be